Signaalfunctie voor leren en verbeteren

Focus 2026: sterke daling claims bij vijf leden laat zien dat verbetering mogelijk is

Met de Focus publiceren wij jaarlijks de belangrijkste inzichten uit onze claimdata. Onze leden krijgen de verdieping, vergelijking, begeleiding en instrumenten om die inzichten daadwerkelijk toe te passen. In de editie van 2026 keken we naar claims die bij Medirisk zijn gemeld in de periode 2021–2025. De analyse laat zien waar claims ontstaan, welke zorgprocessen financieel het zwaarst wegen en waar risico’s zich concentreren.

Door Arnoud van Schaik, bestuursvoorzitter Medirisk.

De meest opvallende uitkomst zit dit jaar niet alleen in de totale aantallen of kosten. Het echte nieuws is de sterke daling van het aantal claims bij vijf ziekenhuizen die al langere tijd bij Medirisk verzekerd zijn.

Dat is een belangrijke constatering. Want het laat zien dat claimreductie mogelijk is. Niet door één losse maatregel, maar door structureel te leren van incidenten, actief regie te voeren en vroegtijdig het gesprek aan te gaan met patiënten en zorgverleners.

Claimdaling bij leden die langere tijd verzekerd zijn bij Medirisk

In de analyse is gekeken naar ziekenhuizen die continu bij Medirisk verzekerd waren. Bij vijf van deze ziekenhuizen is een opvallend grote daling zichtbaar in het jaarlijkse aantal claims.

Die ontwikkeling is relevant voor alle leden. Claims zijn namelijk niet alleen juridische of financiële dossiers. Ze geven ook inzicht in kwetsbare momenten in de zorg. Als het aantal claims structureel daalt, is het reuze interessant om te kijken welke factoren daaraan kunnen bijdragen.

Leden krijgen via de Focus, ledenbijeenkomsten en Iris toegang tot verdere analyses, praktijkervaringen en inzichten in hun eigen situatie.

Bij de ziekenhuizen met een sterke daling zien we verschillende terugkerende elementen in de manier waarop zij omgaan met incidenten, patiënten en claims. Deze inzichten vormen voor ons het vertrekpunt voor verdere verdieping, onderlinge kennisdeling en gerichte verbetering.

Leden krijgen via de Focus, ledenbijeenkomsten en Iris (waarover later in dit stuk meer) toegang tot verdere analyses, praktijkervaringen en inzichten in hun eigen situatie.

Deze inzichten sluiten aan bij de manier waarop we samen met leden werken aan schadepreventie, herstelgericht handelen en het voorkomen van verdere juridisering.

Diagnostiek blijft financieel het zwaarst wegen

De Focus van 2026 laat daarnaast zien dat het diagnostisch proces de hoogste schadelast kent. In de periode 2021–2025 ging het om 899 claims binnen diagnostiek, met een totale schadelast van € 32,7 miljoen. De gemiddelde schadelast per claim bedroeg € 36.383.

Onder diagnostiek vallen claims die ontstaan bij onder meer anamnese, onderzoek, vervolgbeleid en coördinatie. Juist omdat diagnostiek vaak een ketenproces is, speelt regie een belangrijke rol bij communicatie, overdracht en besluitvorming.

De cijfers benadrukken dat diagnostiek een belangrijk aandachtspunt blijft in gesprekken over patiëntveiligheid en medische aansprakelijkheid.

Operatieve claims dalen verder

Het operatieve proces kent nog altijd het hoogste aantal claims. In Focus 2026 gaat het om 964 claims met een totale schadelast van € 22,9 miljoen. Tegelijkertijd is ook hier een positieve ontwikkeling zichtbaar: het aantal operatieve claims is verder gedaald en komt voor het eerst onder de 1.000 claims.

Dat is een betekenisvolle ontwikkeling. Het laat zien dat ook binnen processen met relatief veel claims beweging mogelijk is. Voor ons is dit een belangrijk aanknopingspunt om samen met leden te blijven kijken waar risico’s ontstaan en welke verbeteringen in de praktijk effect hebben.

Signaalfunctie voor leren en verbeteren

In totaal omvat Focus 2026 2.604 claims. De claims zijn verdeeld over verschillende zorgprocessen, waaronder operatie, diagnostiek, behandeling, geboortezorg, medicatie en verpleegkundige zorg.

De cijfers geven een overzichtelijk beeld van medische aansprakelijkheid in de praktijk. Maar de waarde van Focus 2026 zit vooral in de duiding. Claimdata helpt om patronen zichtbaar te maken. Waar ontstaan incidenten? Welke processen zijn geraakt? Waar lopen kosten op?

Daarmee is Focus 2026 geen terugblik op dossiers alleen. Het is vooral een hulpmiddel om vooruit te kijken.

Voor Medirisk bevestigt de Focus het belang van langdurige samenwerking met leden.

Belang van langdurige samenwerking

De sterke claimdaling bij deze leden laat zien dat verminderen van impact mogelijk is. Vroegtijdig contact, goede regie en ruimte voor passende oplossingen kunnen bijdragen aan meer duidelijkheid, minder escalatie en een meer herstelgerichte benadering van incidenten.

Voor Medirisk bevestigt de Focus het belang van langdurige samenwerking met leden. Juist door data, praktijkervaring en expertise te combineren, ontstaan inzichten die zorgorganisaties kunnen helpen om risico’s gerichter te bespreken en schade waar mogelijk te voorkomen.

Focus 2026 helpt leden om claimdata niet alleen te gebruiken om terug te kijken, maar vooral om samen te leren, te verbeteren en schade te voorkomen.

Primeur
Tot slot nog een primeur. Binnen afzienbare tijd introduceren wij Iris, de virtuele data-analist van Medirisk. Daarmee kunnen leden eenvoudiger nieuwe inzichten uit claimdata halen en gerichter vragen stellen over ontwikkelingen in hun eigen organisatie.

Bron: Medirisk Claim database, peildatum 01-01-2026. Claims gemeld bij Medirisk in de periode 2021–2025.

Arnoud van Schaik,
bestuursvoorzitter Medirisk